T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI Trabzon İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü

Yayla Turizmi

YEŞİLİN, MAVİNİN, TARİHİN ve GELENEKSEL KONUKSEVERLİĞİN BİR ARADA YAŞATILDIĞI KENT; TRABZON

Trabzon kentinin tarihsel süreç içersinde önemli bir potansiyeli olan Kültür Turizminin yanı sıra "4 mevsim 12 ay turizm" düşüncesi ile turizme yeni aktiviteler kazandırılma çalışmalarına başlanılmış, kentin %30 unun dağlık oluşu nedeni ile yöreye uygun Turizm çeşidi olan "YAYLA TURİZMİ" ön plana çıkmaya başlamıştır. Bu bağlamda olmak üzere Turizm Bakanlığınca Trabzon ilinde 6 (altı) yayla Bakanlar kurulu kararınca Turizm Merkezi olarak ilan ettirilmiştir. Turizm merkezi ilan edilen bu yaylalarda Kamu kurum ve kuruluşlarınca alt ve üst yapı çalışmalarına başlanılmış, öncelikle ulaşım ele alınarak yolların standart hale getirilmesi ,Elektrik, su, telekominikasyon  wc, çeşme, gibi sosyal ihtiyaçları içeren yatırımlara ağırlık verilmiştir.

Yaz aylarının sıcak ve nemli havasına karşılık; Trabzon yaylaları çok çeşitli flora ve faunaları, zengin ormanları, krater gölleri, ırmakları, coşkun dereleri, peyzaj görüntüleri, dağ ve doğa yürüyüşleri, rafting, kano ve kış sporları, av ve olta balıkçılığı, çim kayağı, şifalı suları, yöresel yemekleri, halkın kültürel yaşantısı gibi değerleri ile önemli bir potansiyel oluşturur.

Yaylacılık; Doğal ve ekonomik nitelikleri yanında sosyal bir olgu olarak ta önem taşımaktadır. Yaylaya çıkmak (Yayla göçü) çok eskilerden beri gerçekleşmektedir.Yöre kültüründe bu geleneğin en belirgin ifadesi "YAYLA ŞENLİKLERİ" dir. Bu şenliklerin kalabalık ve Uluslararası nitelikte olanları Kadırga yaylası otçu haftası şenliği, Şalpazarı geyikli beldesi sis dağı şenlikleri, Akçaabat ilçesi hıdırnebi yaylası şenliği, Maçka lişer yaylası soğuksu şenliği, Vakfıkebir karadağ yaylası şenlikleridir. Bu şenliklerde binlerce insan kadınlı-erkekli, yaşlısı-genci, el ele birlik ve beraberlik içersinde horon halkaları oluşturup kemence,davul-zurna eşliğinde saatlerce horon oynarlar.

Yaylalarımızda yerli ve yabancı ziyaretcileri büyüleyecek güzellikte yayla evleri vardır. Nemi seven çiçek ve bitkilerle süslüdür.Yaz aylarında aşağı köylerin halkı yaylalara göçer. Etraftaki kahvehane, fırın, kasap ve camii gibi sosyal imkanlar çevreye canlılık verir. Kışın karla kaplı oluşu yazın sıcağında sis ve çise içinde oluşu yaylalarımızın en önemli özelliğidir. Dağlardan çıkan akarsular denize kavuşmak için adeta coşar gider.

Böylesine görülmeye ve yaşanmaya değer olan yaylalarımıza son yıllarda artan ilgi nedeniyle her yıl gelen binlerce insanın konaklama ihtiyacının karşılanması amacı ile özel sektörün yanı sıra Trabzon Valiliği olarak ta öncü-örnek olması amacıyla Akçaabat Hıdırnebi yaylasında ahşap yayla kent oluşturulmuştur. Doğaya uyumlu doğayı bozmayan evler olan bu yayla kente ulaşım asfalt yolla yapılmaktadır.Yaz kış her mevsim ulaşıma açık olan bu yaylanın denizden yüksekliği 1650 metredir. Yine yayla turizmi kapsamında Çaykara ilçemizin Uzungöl bucağı bungolov tipi konaklama tesisleri ve ünlü alabalığı ile binlerce yerli ve yabancı turistlere hizmet vermektedir. Trabzon'a 99 km ve Çaykara ilçesine 19 km uzaklıkta deniz seviyesinden 1150m yükseklikte bulunan Uzungöl dik yamaçları ve muhteşem orman örtüsü ile Alplerin güzelliğini geride bırakmaktadır.

Alternatif olarak Zigana dağında sütlacı ile meşhur Hamsiköy sınırları içinde özel sektörce yapılan Zigana Tatil Köyü de konuklarına dört mevsim yörenin kültürel, folklorik özelliklerini sunmaktadır. Her ne kadar Turizm Bakanlığınca altı yayla turizm merkezi ilan edilmişse de bu yaylalarımızın dışındaki diğer yaylalarda aynı değer ve özelliktedirler.

Yeşil ve mavinin böylesine mükemmel ve göz kamaştırıcılığı tabiatın anlatılması zor güzelliğini dinlenme, gezi, spor imkanları kentimizin turizm gerçeğine uygun turizm şekli olan yayla turizm i olarak normal değişimini tamamlamaktadır.

Trabzon köylerine ve yaylalarına motorlu araçlarla gidilebilir. Her yerleşim birimi ile haberleşme yapma imkanı vardır. Ahalinin yaşayışı, geleneksel kültür unsurlarının (halk mimarisi, etnografik malzeme vs..) bazı yörelerimizde günümüze kadar korunarak gelebilmiş halkın yaşayışı, adetleri, mimarisi, tarımsal faaliyetleri, sanat faaliyetleri, yöresel el sanatları (kestane ve fındık dalından örme sepetler, şal, kaytan, keşan, peştamal, kemençe müziği ve yöresel yemekleri) kentin cazibesini arttırmaktadır.

Yayla Evleri

Yayla evleri dağınık ve gelişi güzel bir görünüm içerisindedir. Fakat ayrıntılara inildiğinde bu düzenin işlevlerini en uygun biçimde karşılayacak türde geliştiği açıklıkla görülür. Bu evlerin doğa ile ilişkileri yayla evlerinin değişmeyen özellikleridir.

Bütün bu sayılanların yanı sıra kentin turizmini cazip kılan unsurlar içinde kente hakim tepe üzerinde önemli bir peyzaj unsuru ve mesire yeri olan Boztepe, Soğuksu, Maçka Hamsiköy, Düzköy Haçka, Kayabaşı, Çamburnu, Yıldızlı Sera gölü, Yüzüncü yıl parkı ile birlikte sağlık turizmine imkan sağlayan şifalı suları (tablo 4) mağara turizmi kapsamında Düzköy ilçesi Çalköyü beldesi ve mağarası önemli bir potansiyeldir.

Trabzon ilinin turizmde hak ettiği payı alabilmesi için kongre turizmi, spor turizmi, gençlik turizmi, sağlık turizmi, doğa turizmi, yat turizmi, kültür turizmi gibi turizm çeşitlenmesi çalışmaları devam etmektedir.

Trabzon ilinin turizm potansiyelini en iyi şekilde değerlendirmek turizm çeşitliliği sağlayan yaygın bir turizm arz dokusu yaratmak amacı ile kısa, orta ve uzun dönemli planlama çalışmaları ve plan zamanlaması belirlenmiştir. Bu belirlenen çalışmalar ışığında ortaya çıkan turizm potansiyeli cazibeli kılınarak turizm hizmetine sunulması ile kente ziyaretler artmıştır (TABLO 5).Turist sayısına oranla konaklama, yeme- içme tesislerinin de sayısı artmış, kaliteli ve vasıflı personel ile turizme hizmet vermektedirler.(tablo 6)

Kenti ziyaret edenlerin başında bilhassa 1989 yılının Ağustos ayında Sarp sınır kapısının açılması ile yoğunlaşan Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) vatandaşları ilk sırayı almış onları takiben Almanlar, İngilizler, Fransızlar, Hollandalılar, Belçikalılar, Japonlar, ABD'liler, İtalyanlar gelmektedirler.

Trabzon'da turizm potansiyelinin en iyi şekilde gerçekleştirilmesi turizm kaynaklarından etkin şekilde yararlanması ekonomisinede büyük canlılık getirdiği gibi ülke ekonomisine e katkı sağlamaktadır.

Trabzon kentine gelen yabancı misafirler Türk konuk severliğinin en güzel örneği ile karşılaşmaktadırlar. Ülkelerine dönerken memnun, mutlu olarak ve de bir dahaki seneye gelmenin planlarını yapmaktadırlar.